Staatsgreep in Bolivia? Welke staatsgreep?

© ITU / V. Martin

Wanneer het leger vraagt aan een president om af te treden, dan gaat het om een staatsgreep.

In een artikel met de kop “Na veertien jaar Morales slaat Bolivia rechtsaf” lezen we in De Morgen dat Bolivia allicht een ruk naar rechts zal maken bij de op 6 september 2020 geplande presidentsverkiezingen.

Latijns-Amerika is altijd een lastige kwestie voor journalisten. Eén van de belangrijkste redenen hiervoor is dat zij het grootste deel van hun informatie halen bij klassieke mainstream mediakanalen als de New York Times en Washington Post, maar ook CNN en BBC, hetgeen leidt tot extreme uniformiteit in de berichtgeving. In dit specifieke geval is het interessant om te zien welke informatie wordt weggelaten.

Joost De Vries van De Morgen schrijft:

“In november vorig jaar kwam er na drie regeringstermijnen een bruusk einde aan het bewind van Morales, Bolivia’s eerste president van inheemse komaf. Na weken van protesten tegen zijn regering vanwege onregelmatigheden bij zijn herverkiezing maakten de hoogste militairen van het land duidelijk dat Morales beter kon opstappen. Haastig vluchtte hij naar het buitenland.”

– Joost De Vries (De Morgen)

Hiermee zijn twee belangrijke problemen.

1. “Onregelmatigheden”

Bij de presidentsverkiezingen van oktober 2019 kwam de linkse Evo Morales, sinds 2006 aan de macht in Bolivia, als winnaar uit de bus. Onduidelijk was nog of hij de nodige tien procent voorsprong op zijn tegenkandidaat kon behouden om een tweede ronde af te wenden.

Op 10 november, nadat de Boliviaanse oppositie al weken beschuldigingen van fraude uitte aan het adres van Morales, kwam de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) met een rapport over zogenaamde onregelmatigheden bij de verkiezingen. Dit rapport werd volop opgepikt in de media, onder andere in de New York Times.

Morales werd door de legerleiding gedwongen tot aftreden en verliet het land. De rechtse Jeanine Áñez nam zijn plaats in. Meteen werd er door ordediensten extreem geweld gebruikt, vooral tegen inheemse landbouwers die doorgaans Morales steunen. Eén van de eerste beslissingen van Áñez: immuniteit voor alle ordediensten die geweld gebruiken tegen vreedzame betogers.

Maanden later blijft er van de beschuldigingen geen spaander heel. De New York Times wijdt een heel artikel over het frauduleuze OAS-rapport, zonder daarbij aan veel zelfreflectie te doen, aangezien de Times één van de belangrijkste platformen was om ruchtbaarheid te geven aan het rapport.

Glenn Greenwald van The Intercept maakte de analyse van een klassieke propagandacirkel: de New York Times gebruikt een zeer twijfelachtig OAS-rapport om beschuldigingen van fraude door Morales extra gewicht te geven. Tegenstanders van Morales overal ter wereld halen de Times aan als geloofwaardige bron. Maanden later, wanneer de schade is geleden, komt de New York Times met een bescheiden rechtzetting over het initiële rapport. De New York Times doet daarmee Het feit dat notoir leugenaar en minister van Buitenlandse Zaken de bevindingen van de OAS al op 10 november publiek steunden, moet bij iedereen een alarmbel doen afgaan over de geloofwaardigheid van de claims. Pompeo pocht openlijk over zijn vele leugens: “We lied, we cheated, we stole.”

2. Staatsgreep

Wanneer het leger vraagt aan een staats- of regeringsleider om af te treden, dan is dat een staatsgreep. Bolivia leeft sinds 11 november 2019 in een militaire dictatuur, met een zogenaamd staatshoofd dat nooit aan presidentsverkiezingen deelnam – de parallel met fake president van Venezuela Juan Guaidó is hier treffend.

Het is journalistiek onkies om dit woord niet te gebruiken.

Uiteindelijk is Bolivia gewoon een dominosteen die valt in de strijd van reactionaire krachten, in het land zelf en in het buitenland, om een progressief project in Latijns-Amerika ten gronde te richten. Dat Evo Morales, als eerste inheemse president van het land, enorme sociaaleconomische successen boekte, onder andere door herverdeling van de inkomsten uit natuurlijke rijkdommen, is voor deze krachten net de reden om de aanval op hem in te zetten. Dit gebeurt met de gewillige medewerking van de Organisatie van Amerikaanse Staten en van ’s werelds belangrijkste mediaorganisaties.

Geef als eerste een reactie

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*